
Isikhulu esiphezulu nesishoshovu se-ANC, uDkt. Nkosazana Dlamini-Zuma, uthi i-African National Congress kumele ibhekane nodaba lokusetshenziswa kwemali ngesikhathi sezingqungquthela zokukhetha ubuholi. Uphinde wagcizelela leli phuzu ngoMsombuluko, mhla zi-5 kuMfumfu 2026, ngemuva kokuba iNkantolo eNkulu yaseGauteng iyale yena kanye nonobhala-jikelele uFikile Mbalula ukuthi baveze ubufakazi obukhulunywayo ecaleni lokungcoliswa kwegama likaMbalula, njengoba efake icala.
“Uma i-ANC izovuseleleka, kumele ibhekane ngobuqotho nodaba lokusetshenziswa kwemali ezinqubweni zayo zangaphakathi zokukhetha ubuholi,” kusho yena. Uqhube wathi uzosebenzisana nenkantolo, nokuthi ngeke aliphikise noma alixoxe leli cala obala. “Ngisazimisele ukusebenzisana nezinqubo zenkantolo. Ngenxa yokuhlonipha inkantolo, ngeke ngiphinde ngilixoxe lolu daba emphakathini.”
IJaji elibambe iqhaza, uHenno Viljoen, likhiphe isinqumo ngoLwesihlanu, mhla zi-2 kuMfumfu, sokuthi amaphepha awanele ukuxazulula le ngxabano. Inkantolo ithe kukhona ukungaboni ngaso linye okungokoqobo mayelana namaqiniso odaba. UMbalula ufuna uxolo, ukuhoxiswa kwamazwi kanye nesinxephezelo. UDlamini-Zuma wenqabile ukwenza lokho. Ijaji alitholanga bufakazi bokuthi uMbalula wathenga amavoti, futhi alitholanga bufakazi bokuthi uDlamini-Zuma wakufakazela lokho.
Libeke umbuzo oyinhloko ukuthi uphendulwe ngobufakazi obukhulunywayo: ingabe uMbalula wahambisa imali kubantu engqungqutheleni kazwelonke eNasrec ngoZibandlela ka-2022, noma ehlobene naleyo ngqungquthela, ngenhloso yokuthonya imiphumela yokhetho?
Lokhu kusolwa kwavela engxoxweni yohlelo lwe-podcast mhla zi-3 kuMfumfu 2026. UDlamini-Zuma usole uMbalula ngokuthi “wahambisa” imali kubathunywa ukuze akhethwe njengonobhala-jikelele engqungqutheleni kazwelonke yama-55. Uthe kuyinto “eyaziwa yiwo wonke umuntu” ukuthi amavoti ayathengwa.
Ufakazi wakhe kuze kube manje nguMandla Themba Sibiya, owayengumthunywa kodwa manje ongenamsebenzi; uthe esitatimendeni esifungelwe ukuthi wayekhona ngesikhathi kusatshalaliswa imali, ukuthi naye wazuza kuyo, nokuthi imali iyasetshenziswa ukuthenga amavoti ezingqungqutheleni ze-ANC. UMbalula uthi akamazi uSibiya, akakaze ahlangane naye, futhi akukho lutho amnika lona. Abammeli bakhe bathi isifungo esingazange sihlolisiswe ngokubuza imibuzo (cross-examination) asikwazi ukusekela uhlangothi lwakhe ecaleni.
IJaji liphinde laqaphela isikhala ohlangothini lukaMbalula. Ukuphika kwakhe kwakuqinile. Imibhalo yokuphendula yayingenaso isifungo esisekela uhlangothi lwakhe esivela kunoma ubani okumtholampilo noma endaweni okubanjelwe kuyo ingqungquthela, kwakungekho rekhodi lengqungquthela, futhi kungekho mpendulo mayelana nezinsolo ethile zokuthi abantu babemi emgqeni, emnyango womtholampilo belinde ukuthola imali.
UMbalula uthe ufuna lezinsolo eziqondene naye uqobo zihoxiswe ngoba ungumuntu oqinisekisa ukuthi imithetho yeqembu iyalandelwa, futhi ngeke akwazi ukukwenza lokho uma kukhona izinsolo zokuthengwa kwamavoti ezilenga phezu kwakhe. Uphinde wathi imali iyasetshenziswa ukuthonya imiphumela yezingqungquthela, nokuthi iqembu lisengcupheni yokuholwa ngabantu abanayo le mali.
“Siyavumelana ngalezi zindaba. Ukungavumelani kuphela wukuthi ngangimi emnyango womtholampilo ngihambisa imali,” kusho uMbalula.
Discover more from IBUNDA NEWS
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
